Vụ khởi kiện “Đòi đất cho ở nhờ” của gia đình bà Lưu Thị Loan: Đã quá thời hạn, sao vẫn chưa đưa vụ án ra xét xử?

Nội dung vụ việc

Bà Lưu Thị Loan, phường Mộ Lao, quận Hà Đông, TP Hà Nội cho biết: Cụ Trịnh Văn Thìn (chết năm 1930) và cụ Phạm Thị Lệ (chết năm 1942) để lại cho 3 chị em: Cụ Trịnh Thị Xuyên (mẹ của bà Loan), cụ Trịnh Thị Xuyến, cụ Trịnh Văn Thịnh 2 thửa đất số 267, 272 thuộc tờ bản đồ số 02, diện tích là 485m2; 5 gian nhà ngang, 3 gian nhà lợp lá và 1 cái cổng xây cuốn, thuộc xã Hồng Tiến, huyện Gia Lâm, TP Hà Nội, lập năm 1960. Nay là thửa số 181, 183, 185, tờ bản đồ năm 1993, địa chỉ số 81, 83, 85 ngõ 66, phường Ngọc Lâm, quận Long Biên, mang tên Đỗ Quang Thắng, Đỗ Quang Thảo, Đỗ Quang Thiện (con cụ Đỗ Quang Cậy và cụ Nguyễn Thị Dậu, người được cho ở nhờ trên mảnh đất này).

Năm 1952, do không có nhà để ở, gia đình cụ Đỗ Quang Cậy và cụ Nguyễn Thị Dậu đến xin ở nhờ, 3 chị em cụ Trịnh Thị Xuyên vì thương bạn, nên đồng ý, nhưng không thiết lập giấy tờ cho mượn, mà chỉ giao ước, khi nào hòa bình, thống nhất đất nước, thì gia đình cụ Đỗ Quang Cậy phải trả lại nhà và đất. Sau đó, cụ Trịnh Văn Thịnh đồng ý nhượng lại 3 gian nhà lá, diện tích 24m2 cho gia đình cụ Cậy, diện tích đất còn lại 461m2 không bán, tiếp tục để cho gia đình cụ Cậy ở nhờ.

Gia đình bà Lưu Thị Loan phản ánh sự việc với phóng viên Báo Người cao tuổi

Năm 1980, trong đơn gửi các cơ quan chức năng đề nghị giải quyết đất ở, cụ Trịnh Thị Xuyên ghi rất rõ, trong thời gian gia đình cụ Cậy ở trông nom giúp chúng tôi, anh trai tôi là Trịnh Văn Thịnh hồi cư về và có nhượng lại cho cụ Cậy 3 gian nhà lá, diện tích 24m2, với số tiền 2.200 đồng tiền Đông Dương. Còn số đất 461m2 thì không chuyển nhượng, nhờ cụ trông nom giúp. Tuy nhiên, sau khi hòa bình, cả 3 chị em tôi có về đòi, ban đầu cụ Cậy và cụ Dậu đồng ý trả, nhưng sau đó các con của 2 cụ lại không trả đất và nhà.

Ngoài ra, theo hồ sơ bà Loan cung cấp, gia đình đã có đơn đòi nhà, đất từ trước năm 1980 trở lại đây, đều được chính quyền địa phương thụ lí, xác nhận và tổ chức họp hòa giải, nhưng không thành.

Có hay không việc cố tình “ngâm án”?

Chính vì những lí do nêu trên, năm 2013, gia đình bà Loan buộc phải làm đơn khởi kiện ra TAND quận Long Biên. Sau đó, được TAND quận Long Biên thụ lí. Tuy nhiên, ngày 30/7/2014, TAND quận Long Biên có Quyết định số 12/2014/QĐST-DS, đình chỉ giải quyết vụ án dân sự, với lí do trong quá trình giải quyết vụ án, TAND quận Long Biên nhiều lần thông báo cho nguyên đơn và đại diện theo ủy quyền của nguyên đơn, về việc giao nộp chứng cứ, nhưng bà Loan không cung cấp được. Trong khi đó, bà Loan lại khẳng định, gia đình bà đã cung cấp đầy đủ tài liệu cho Tòa, những tài liệu không cung cấp được, đã có đơn đề nghị Tòa xác minh.

Sổ mục kê xã Hồng Tiến, Gia Lâm, Hà Nội lập năm 1960 đứng tên cụ Trịnh Văn Thìn (nay là thửa đất số 181, 183, 185 tờ bản đồ năm 1993 địa chỉ số 81, 83, 85 ngõ 66 Ngọc lâm, Long Biên, Hà Nội)

Ngày 19/8/2014, bà Lưu Thị Loan có đơn kháng cáo gửi TAND TP Hà Nội, đề nghị hủy quyết định đình chỉ giải quyết vụ án dân sự của TAND quận Long Biên. Mặc dù nhiều căn cứ pháp lí chưa được làm rõ, TAND TP Hà Nội vẫn ban hành Quyết định số 230/2014/DSPT-QĐ ngày 21/10/2014, giữ nguyên quyết định đình chỉ giải quyết vụ án dân sự sơ thẩm số 12/2014/QĐST-DS ngày 30/7/2014 của TAND quận Long Biên.

Bà Loan gửi đơn tới TAND Tối cao, đề nghị giải quyết vụ việc theo thủ tục giám đốc thẩm. Ngày 21/3/2018, TAND Tối cao có Thông báo số 32/2018/TB-TA, về việc giải quyết đơn đề nghị giám đốc thẩm.

Ngày 18/3/2019, TAND quận Long Biên có Thông báo số 22/TBTL-TA, về việc thụ lí vụ án dân sự “Đòi nhà đất cho ở nhờ”. Gia đình bà Loan đã nộp đầy đủ án phí, tài liệu liên quan. Tuy nhiên, đến nay đã gần 10 tháng, TAND quận Long Biên mới duy nhất tổ chức hòa giải 1 lần. Tại buổi hòa giải, phía bị đơn không có mặt, biên bản hòa giải nguyên đơn đề nghị Tòa cho sao chụp, thẩm phán không đồng ý. Bẵng đi một thời gian, ngày 4/11/2019, TAND quận Long Biên có thông báo gửi gia đình bà Loan, yêu cầu giao nộp tài liệu, chứng cứ, gồm các tài liệu: Giấy chứng tử của ông Đỗ Quang Thiệu; Văn bản xác nhận của cơ quan có thẩm quyền về nơi cư trú của bị đơn, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan đang sinh sống trên phần đất tranh chấp, thửa đất số 276, 272, tổng diện tích 485m2 (nay là thửa đất số 181,182,183, tờ bản đồ số 330/10, năm 1993 đứng tên các ông: Đỗ Quang Thảo, Đỗ Quang Thiệu, Đỗ Quang Thắng) tại số nhà 81, 83, 85 ngõ 66, đường Ngọc Lâm, phường Ngọc Lâm, quận Long Biên. Thông báo còn yêu cầu giao nộp tài liệu, chứng cứ phải là “bản chính”. TAND quận Long Biên không nhận tài liệu, chứng cứ nộp là bản phô tô.

Ngôi nhà tại thửa đất đang tranh chấp

Ông Trần Tự Hiếu, thẩm phán TAND quận Long Biên cho biết, trách nhiệm của các đương sự là phải nộp tài liệu, chứng cứ cho Tòa, nếu đương sự là nguyên đơn không cung cấp được, thì phải có đơn đề nghị Tòa án đi xác minh... Do vụ việc phức tạp, Tòa đã có công văn gửi UBND quận Long Biên, Công an phường Ngọc Lâm và các cơ quan liên quan. Nhưng đến nay TAND quận Long Biên chưa nhận được phản hồi, nên chưa đưa ra xét xử được.

Theo quy định tại điểm a, b, Khoản 1, Điều 203 Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015, thời hạn chuẩn bị xét xử các loại vụ án, trừ các vụ án được xét xử theo thủ tục rút gọn, hoặc vụ án có yếu tố nước ngoài, được quy định như sau: Đối với các vụ án quy định tại Điều 26 và Điều 28 của Bộ luật này, thời hạn là 4 tháng, kể từ ngày thụ lí; Đối với các vụ án quy định tại Điều 30 và Điều 32 của Bộ luật này, thời hạn là 2 tháng, kể từ ngày thụ lí. Đối với vụ án có tính chất phức tạp hoặc do sự kiện bất khả kháng, trở ngại khách quan, Chánh án có thể quyết định gia hạn chuẩn bị xét xử, nhưng không quá 2 tháng đối với vụ án thuộc trường hợp quy định tại điểm a khoản này và không quá 1 tháng đối với vụ án thuộc trường hợp quy định tại điểm b khoản này…

Các thông báo của TAND quận Long Biên gửi gia đình bà Lưu Thị Loan

Để bảo đảm quyền và lợi ích hợp cho người dân, Báo Người cao tuổi đề nghị TAND TP Hà Nội chỉ đạo TAND quận Long Biên sớm đưa vụ việc ra xét xử, theo đúng quy định của pháp luật.