Cần xem lại tính pháp lý trong việc cưỡng chế tháo dỡ nhiều căn nhà ở xã Dương Tơ

Ảnh 1

Một số hình ảnh tại khu vực bị cưỡng chế tại ấp Đường Bào, xã Dương Tơ, TP Phú Quốc

Nhiều hộ dân tại ấp Đường Bào, xã Dương Tơ gửi đơn “Kêu cứu khẩn cấp” tới nhiều cơ quan huyện, tỉnh Kiên Giang, phản ánh về việc nhà của họ đang xây dựng, có nhà đã xây dựng hoàn thành và các công trình hạ tầng đi kèm như: Đường giao thông, đường điện, đường nước tại địa chỉ nói trên, bị UBND xã Dương Tơ tiến hành cưỡng chế tháo dỡ.

Đã có 8 căn nhà và một số công trình phụ đi kèm bị tháo dỡ hoàn toàn. “Trong thời gian ba ngày phải tự tháo dỡ, đi dời toàn bộ vật kiến trúc (công trình xây dựng) ra khỏi vị trí đất nhà nước quản lý tại ấp Đường Bào. Sau thời gian quy định nếu không tự nguyện chấp hành thì UBND xã Dương Tơ sẽ phối hợp với các cơ quan chuyên môn tổ chức phá dỡ, di dời toàn bộ công trình trên và xử lý theo quy định của pháp luật”, nội dung thông báo của Chủ tịch UBND xã Dương Tơ gửi 12 hộ dân khác. Tuy nhiên, đến hôm nay đã hơn một tháng (từ ngày có thông báo), việc tháo dỡ “án binh bất động”; việc cưỡng chế tháo dỡ nhà của chính quyền xã Dương Tơ có dấu hiệu chưa đúng thủ tục, pháp lý?

Trong đơn, ông Phan Văn Thuận, thường trú tại 165/1 Trần Văn Đang, phường 11, quận 3, TP Hồ Chí Minh, trình bày: Ông sang nhượng (giấy viết tay) quyền sử dụng 1.148m2 đất tại ấp Đường Bào của ông Lê Minh Nghĩa, có nguồn gốc đất hình thành từ khai khẩn. Sau khi nhận đất, ông Thuận tiến hành xây dựng căn nhà có diện tích 245m2 để sinh sống. Trong quá trình xây dựng nhà (hàng tháng trời), ông không nhận được bất cứ sự tranh chấp của cá nhân, tổ chức và cảnh báo, ngăn cản từ chính quyền cơ sở. Ông cũng đã nộp các khoản thuế xây dựng và thuế thu nhập cá nhân cho Chi cục Thuế TP Phú Quốc.

Khi công trình xây dựng sắp hoàn thành, ngày 17/12/2020, ông Thuận nhận được thông báo đề ngày 16/12/2020 của UBND xã Dương Tơ, “về việc phá dỡ, di dời vật kiến trúc (công trình xây dựng) thuộc đất nhà nước quản lý tại ấp Đường Bào, xã Dương Tơ”, yêu cầu ông Thuận phải tháo dỡ công trình trong vòng ba ngày, kể từ ngày ban hành thông báo.

“Tờ Thông báo niêm yết tại công trình mà không có sự hiện diện của tôi. Trước khi niêm yết thông báo, tôi cũng không nhận được bất kỳ sự liên hệ nào từ phía chính quyền. Để làm rõ nguyên nhân tháo dỡ, tôi đã nhiều lần đến các cơ quan nhà nước để mong nhận được lời giải đáp từ UBND xã Dương Tơ, tuy nhiên không có bất kỳ đại diện nào từ địa phương chấp nhận trao đổi với tôi. UBND xã Dương Tờ cũng từ chối không tiếp nhận đơn kêu cứu và các giấy tờ có liên quan đến thửa đất của tôi”, ông Thuận bức xúc.

Tương tự, trong đơn của ông Nguyễn Mạnh Hà, ngụ 102/2 đường số 16, phường Bình Hưng Hòa, quận Bình Tân, TP. Hồ Chí Minh, ngoài việc trình bày về quá trình sang nhượng quyền sử dụng đất, xây dựng công trình, nộp thuế xây dựng, ông Hà còn cho rằng, ba ngày là thời gian quá ngắn không thể nào tháo dỡ, di dời một căn nhà có diện tích xây dựng 155m2, xây dựng trên nền đất 419m2, kết cấu tường gạch, móng đá, đà kiềng bê tông, mái ngói, cùng các công trình phụ khác...

Để tìm hiểu vấn đề, sự việc, chúng tôi đã đến hiện trường và rất bất ngờ khi tại khu vực này đang tồn tại trên dưới 60 căn nhà được xây dựng theo kiểu biệt thự đơn lập. Nhiều căn nhà có tường rào kiên cố bao bọc, có sân vườn, cây xanh, thảm cỏ, hồ nước... như những biệt phủ mini sang trọng, đắt tiền, có ô tô tiền tỷ đậu trong sân. Nhiều căn nhà có đầy đủ các công trình phụ như nhà xe, hồ bơi, sân vườn, hàng rào kiên cố... nhưng cửa đóng then cài. Một số căn nhà đang xây dựng, chuẩn bị hoàn thiện những công đoạn cuối như lát gạch, lắp cửa...

Theo quan sát của phóng viên, khu vực này giống như một khu dân cư hợp lệ được quy hoạch rất bài bản, sang trọng, có đủ các công trình phụ từ đường giao thông, cấp điện, cấp nước và mỗi căn nhà có diện tích đất bao bọc ít nhất là 500m2 đất, có những căn nhà diện tích đất lên đến hơn 1.000m2. Một số căn nhà đã hoàn thiện khá lâu, có người sinh sống.

Hôm chúng tôi đến hiện trường, tám căn nhà vừa bị cưỡng chế tháo dỡ gạch đá vẫn còn ngổn ngang. Một con đường bê tông từ trục đường chính dẫn vào “xóm bị giải tỏa” dài khoảng 800m bị xe cuốc xới lên, gồ ghề, xe ô tô không di chuyển được. Một vài trụ điện cũng bị quật ngã, đường nước ngầm bị xới gãy từng đoạn... Một người dân sống trong khu vực nói: “Từ hôm bị cưỡng chế, nhiều ngôi nhà trong khu vực bị mất điện, mất nước”.

Mặc dù đây là vấn đề “nóng” được dư luận quan tâm, người bị cưỡng chế ôm đơn đi kêu cứu khắp nơi, nhưng chính quyền cơ sở là UBND xã Dương Tơ lại từ chối tiếp công dân khiếu nại và cả phóng viên đến trụ sở UBND xã Dương Tơ hai lần để liên hệ làm việc, nhưng Chủ tịch UBND xã Dương Tơ, ông Huỳnh Văn Nhân đều từ chối tiếp xúc. Ông Nhân yêu cầu phóng viên để lại giấy tờ công tác, nội dung làm việc và “sẽ trả lời bằng văn bản”. Nhưng đến nay, đã gần 1 tháng, phóng viên vẫn chưa nhân được phải hồi. Điện thoại đổ chuông nhưng ông Nhân không nhận cuộc gọi.

Trao đổi với phóng viên, ông Nguyễn Trọng Thưởng, Chánh Thanh TP Phú Quốc cho biết, việc này Thanh tra Phú Quốc chưa được Thường trực UBND huyện giao giải quyết. Thanh tra Phú quốc cũng chưa nhận được đơn thư khiếu nại, tố cáo của công dân. Còn ông Tống Phước Trường, Bí thư Thành ủy Phú Quốc cho biết, sẽ chỉ đạo cho UBND TP Phú Quốc nắm lại vụ và xử lý theo quy định, trình tự của pháp luật.

Trong một diễn biến khác, ngày 5/1, Văn phòng UBND tỉnh Kiên Giang có Công văn số 19/VP-TCD về việc chuyển đơn khiếu nại của ông Nguyễn Duy Huynh, Đoàn Văn Hải và tập thể các hộ dân ở ấp Đường Bào, trong vụ “Khiếu nại UBND xã Dương Tơ phá dỡ, di dời vật kiến trúc (công trình xây dựng) của các hộ dân không đúng quy định của pháp luật” đến UBND huyện (nay là TP) Phú Quốc để cấp chính quyền này xem xét giải quyết theo quy định của pháp luật.

Văn phòng UBND tỉnh Kiên Giang có Công văn số 19/VP-TCD chuyển đơn khiếu nại của ông Nguyễn Duy Huynh, Đoàn Văn Hải và tập thể các hộ dân ở ấp Đường Bào

Theo tìm hiểu của phóng viên, cả khu dân cư này có khoảng 60 căn nhà đều được xây dựng kiên cố, cầu kỳ và mất rất nhiều thời gian để hoàn thành.Và tất cả những căn nhà này đều không có giấy phép xây dựng. Điều này cho thấy, những hộ dân này chưa chấp hành nghiêm các quy định của địa phương về xây dựng, về trật tự đô thị. Chính quyền cơ sở (UBND xã Dương Tơ), trong đó có địa phương (UBND TP Phú Quốc) trong thời gian dài đã buông lỏng trong công tác quản lý nhà nước về xây dựng, về trật tự đô thị.

Có nhiều người (trong đó người cao tuổi), quan tâm sự việc trên đây, nêu thắc mắc: Vì sao, 8 căn nhà đã bị cưỡng chế tháo dỡ chỉ sau ba ngày UBND xã Dương Tơ ra thông báo, trong khi trước đó không có bất cứ một biên bản vi phạm hành chính nào được lập, không có một quyết định xử phạt hành chính nào được ban hành? 12 căn nhà đã nhận được thông báo cưỡng chế tháo dỡ. Trong vụ việc này, UBND xã Dương Tơ đã làm đúng các quy định trong quản lý nhà nước về xây dựng, về trật tự đô thị hay chưa?

Chúng tôi đề nghị, UBND xã Dương Tơ, UBND TP Phú Quốc trả lời công khai trước công luận đối với những điều nghi vấn trên đây.