Bữa ăn nếp nhà

Bữa ăn gia đình còn có giá trị hơn thế nếu ta biết vận dụng sao cho tâm lí và có văn hóa. Bữa ăn là nhằm bảo đảm duy trì sự sống kể cả ý nghĩa vật chất và tinh thần. Bữa ăn gia đình đã được cha ông ta xây dựng và duy trì trở thành một nếp sinh hoạt văn hóa ẩm thực không thể thiếu trong một ngày với 3 bữa: Sáng, trưa, tối. Cơ cấu từng bữa tùy theo khả năng kinh tế mỗi gia đình và phù hợp với yêu cầu dinh dưỡng nhất là thời kinh tế phát triển như hiện nay. Vật chất sau chế biến được bày soạn ra mâm rồi mọi người trong gia đình quây quần đầy đủ. Lời mời chào trước khi ăn của các bậc con cháu với ông bà bố mẹ, anh chị đã toát lên nếp sinh hoạt văn hóa có tính giáo dục thuần khiết. Trong bữa ăn cử chỉ gắp tiếp cho nhau, chuyện trò vui vẻ tạo nên một không khí vui tươi, hạnh phúc, các thành viên gắn kết một cách tự nhiên.

Khi con cái trưởng thành bố mẹ cho ở riêng cũng sửa soạn một bữa ăn nhằm dặn dò định hướng làm gương. Những ngày kị nhật người đã khuất cũng tổ chức mâm cơm trước là thành kính, sau là gặp mặt để rồi thông qua đó mà ý thức tình ruột thịt cho con cháu hướng tới cái chân, thiện, mĩ. Bữa ăn gia đình đồng hành với sự phát triển xã hội nhất là thời kì xây dựng nông thôn mới.

Vào những năm kháng chiến, có dịp gặp những đồng chí có thành tích thường được Bác Hồ mời cơm. Bác xem đây là bữa cơm gia đình nhà Bác. Khi ăn, Bác bảo: “Tục nhà Bác là ăn không để thừa”. Rồi khi ăn Bác còn gắp cho mọi người, cuối bữa ăn còn món nào Bác chia đều cho mọi người ăn hết, bữa ăn gia đình Bác làm mọi người nhớ mãi vì ấm áp thân tình.

Những năm gần đây, nền kinh tế thị trường phát triển một phần do công việc bận rộn, phần khác do không ít người tặc lưỡi với suy nghĩ giản đơn “ăn để mà sống”. Thế rồi ở thành phố, thị xã kể cả nông thôn đã xuất hiện kiểu “ăn chia” miễn sao có ăn là được, người về trước ăn trước, về lúc nào ăn lúc ấy. Có gia đình vợ chuẩn bị thức ăn, chồng không về là cũng bỏ luôn. Nhiều gia đình chỉ có một bữa ăn trong ngày rồi dần dần cũng thưa vắng, bữa nấu, bữa không.

Bữa cơm gia đình quây quần đâu chỉ mang mỗi ý nghĩa ẩm thực, mà thông qua bữa ăn mọi người trao đổi, chuyện trò, tỏ sự quan tâm, gần gũi, thấu hiểu các thành viên trong gia đình, củng cố mối quan hệ gắn kết, giúp đỡ nhau trong cuộc sống, trong công việc… Từ đó xây dựng gia đình bền vững.

Đã đến lúc mỗi chúng ta cần nghiêm túc hơn vớí việc tổ chức bữa ăn gia đình. Đây là một nhân tố tham gia phát triển xã hội, góp phần hạn chế mọi sự xuống cấp về đạo lí, nhân cách sống mà xây dựng xã hội tiến bộ bền vững.