Yêu lúc tuổi xế chiều (Tiếp theo kỳ trước)

Điều đặc biệt là ông đã vượt đại dương, đến tận hòn đảo Ghi-a-na xa xôi, nơi bố ông từng bị thực dân Pháp đày ải, để tìm kiếm tư liệu viết nên cuốn sách về cuộc vượt ngục của người cha. Ở tuổi 80, họ vẫn “ríu rít như đôi uyên ương, văn trường, gắn kết trong con đường trí thức, trong con đường viết lách”. Con cái họ cũng nối nghiệp cha mẹ, người làm về tàu du lịch cao cấp, người là họa sĩ thiết kế nổi tiếng. Hạnh phúc của họ không phải là sự an nhàn chờ đợi cái chết, mà là sự lao động không ngừng nghỉ, là việc cống hiến cho cuộc đời, là tấm gương sáng cho con cháu.

Tranh về đôi uyên ương anh P và vợ. Tranh: Huỳnh Dũng Nhân

Những câu chuyện lớn, tình già còn hiện hữu trong những điều bình dị. Vợ chồng cô N.H, những trí thức lớn, người văn chương, người làm xuất bản, vẫn gắn kết và giúp đỡ nhau trong cuộc sống gia đình cũng như trong sự nghiệp. Hay như vợ chồng nhà văn NMT và nhà báo HP, họ từng là hai nhà báo chiến sĩ bén duyên ngay trên chiến trường. Nay cả hai người đã có tuổi, dù đã phải dùng gậy, dùng xe lăn, vẫn yêu thương nhau thắm thiết. Vừa qua hai anh chị tổ chức đám cưới Vàng, buổi lễ rất đông các văn nghệ sĩ nổi tiếng cùng thời với họ đến dự. Hạnh phúc tuổi già nào hơn thế. Hay như hai đồng nghiệp của tôi, là chị Hằng Nga, nguyên Chủ tịch Hội Nhà báo TP Hồ Chí Minh và nhà báo Quang Thọ. Sau khi chị nghỉ hưu và bị bệnh, anh vẫn thường xuyên đẩy xe lăn cho vợ đi họp, đi khám bệnh. Một anh bạn đồng nghiệp của tôi, cựu chiến binh xe tăng thời chống Mỹ ở Hà Tĩnh, cũng có một mối tình rất thắm thiết với cô thôn nữ ngay từ khi nhập ngũ. Đến nay đã ở lứa tuổi thất thập cổ lai hy, hai anh chị vẫn sánh vai nhau đi đó đây, kể cả khi anh nằm bệnh viện hay lên sân khấu nhận bằng khen chị đều có mặt sát cánh bên cạnh anh. Hai anh chị thường xuyên kết nối với bạn bè trên FB còn hơn cả các con mình. Một anh bạn lớn tuổi nguyên Bộ trưởng, Ủy viên Trung ương Đảng, có người vợ là một nhà báo bị bệnh nằm nhà. Dù bận đến đâu, anh vẫn cố gắng thu xếp về nhà ăn cùng bữa cơm với vợ.

Những câu chuyện này cho thấy, tình già không phải là sự kết thúc, mà là một hành trình mới, nơi con người tìm thấy niềm vui trong lao động, trong cống hiến, và quan trọng hơn cả, là trong vòng tay của những người thương yêu. Họ không ngồi yên chờ đợi quỹ thời gian cạn kiệt, mà luôn tìm cách để cuộc sống của mình trở nên ý nghĩa hơn.

Bà Tô Minh Nguyệt và chồng Đỗ Thái Bình. Tranh: Huỳnh Dũng Nhân.

Có những câu chuyện mà hoàn cảnh và thực tiễn đưa lại khiến tôi càng thấm thía hơn tình cảm cao đẹp của những đôi vợ chồng lớn tuổi. Cách đây 70 năm, khi hàng vạn cán bộ, chiến sĩ miền Nam tập kết theo Hiệp định Giơ-ne-vơ, nhiều gia đình đã phải ly tán chia cắt tình nghĩa vợ chồng không biết ngày nào gặp lại. Đến khi đất nước thống nhất, một số cán bộ, chiến sĩ miền Nam tập kết ra Bắc đã trở về Nam nhưng đã có gia đình khác. Còn nhiều người vợ trong Nam do mất liên lạc, mất tin tức, vẫn ở vậy ngóng trông chồng về. Trước tình cảnh một ông hai bà do hoàn cảnh tạo ra, nhiều gia đình đã chấp nhận chung sống cả hai gia đình Nam Bắc. Những câu chuyện như vậy có thể gặp ở nhiều nơi trên đất nước.

Một lần trên đường đi công tác ghé một quán nước, tôi còn được biết một câu chuyện cảm động. Người vợ là chiến sĩ cách mạng sau hòa bình kết hôn với một sĩ quan chế độ cũ đi học tập cải tạo về. Hai người vượt qua được những cản ngại vì “chủ nghĩa lý lịch”, họ tạo dựng gia đình gần như từ hai bàn tay trắng, song nhờ tình thương yêu mà đã gây dựng được một cơ ngơi khang trang, con cái thành đạt.

Tình cảm của những người già nhiều khi vượt qua dư luận, vượt trên những câu từ chữ nghĩa mà tôn vinh vẻ đẹp đạo lý trên đời. Đơn giản là vì họ đã ở bên nhau, dành cho nhau những tình cảm yêu thương và cùng vượt qua biết bao thử thách suốt một chặng đường dài. Nhà văn NP sau khi vợ mất vì bệnh, anh không ngày nào không viết một vài dòng ký ức và nhắc nhớ về người vợ hiền của mình với những ngôn từ thấm đẫm yêu thương. Một nhà thơ ở BRVT thì còn đặc biệt hơn, khi vợ anh hấp hối trên giường bệnh, anh đau buồn kê gối nằm bên cạnh vợ suốt nhiều ngày cho đến khi vợ anh ra đi.

Tình già không chỉ là một khái niệm, mà là vô vàn những câu chuyện nhỏ, là những mảnh ghép cuộc đời được dệt nên bởi tình yêu thương, sự thấu hiểu và sẻ chia. Nó nhắc nhở chúng ta rằng, tình cảm không có tuổi, và dù ở bất kỳ giai đoạn nào của cuộc đời, con người vẫn luôn khao khát được yêu thương và được là điểm tựa cho nhau. Tình già và tình nghĩa phu thê còn mang một ý nghĩa đền đáp cảm ơn cuộc đời cuối cùng của con người. Vì thế, tình cảm người già không có tuổi và mãi mãi thiêng liêng.

Yêu lúc tuổi xế chiều Trong guồng quay vội vã của cuộc đời, người ta thường mải miết chạy theo những ký ức khởi đầu rực rỡ, những đỉnh cao ...