18 năm doanh nghiệp “điêu đứng” vì các quyết định hành chính thu hồi đất của chính quyền

Trong đơn gửi Tạp chí Người cao tuổi và các cơ quan chức năng Trung ương, ông Nguyễn Văn Hùng (sinh năm 1953), Giám đốc Công ty Giang Sơn cho biết, năm 2004, Dự án Khu dân cư phía Đông Nam bến xe TP Sơn La (trước đây là thị xã Sơn La) được UBND tỉnh Sơn La thu hồi đất và bàn giao cho doanh nghiệp ông thực hiện xây dựng cơ sở hạ tầng khu dân cư.

Đến năm 2007 UBND tỉnh Sơn La ban hành Quyết định số 1276/QĐ-UBND giao chủ đầu tư dự án này cho Công ty Giang Sơn. Dự án được triển khai, hoàn thành cơ bản việc xây dựng hạ tầng đúng tiến độ nếu như không có những Quyết định hành chính “khó hiểu” của chính quyền tỉnh Sơn La, khiến cho dự án kéo dài đến nay đã 18 năm, gây điêu đứng cho doanh nghiệp, bức xúc cho dư luận xã hội. Những tồn tại, vướng mắc này đến nay vẫn chưa được các cơ quan chức năng tỉnh Sơn La giải quyết, tháo gỡ.

Thu hồi đất nhưng chưa đền bù đủ

Ông Nguyễn Văn Hùng cho biết, từ tháng 11/2004 đến tháng 5/2005 UBND tỉnh Sơn La đã ra quyết định thu hồi 3.785m2 đất của Công ty Giang Sơn để bố trí tái định cư Quốc lộ 6. Do việc thu hồi đất để phục vụ cho việc ổn định chính trị xã hội địa phương, thế nên doanh nghiệp đã chấp thuận và có yêu cầu UBND tỉnh phải thanh toán cho Công ty chi phí đầu tư đúng theo quy định.

Một trong số các QĐ hành chính thu hồi đất (đã giao cho Công ty Giang Sơn) cho doanh nghiệp khác thuê làm nhà máy may DNN.

Trong Công văn số 692/UBND-KTN ngày 29/3/2005 của UBND tỉnh Sơn La đã giao cho Sở Tài nguyên và Môi trường cùng UBND thị xã Sơn La (nay là TP Sơn La) nghiên cứu thanh toán trả lại quỹ đất tương ứng với diện tích đất đã thu hồi. Tuy nhiên, cơ quan được giao nhiệm vụ mới chỉ thanh quyết toán được một phần diện tích là 1379 m2 cho doanh nghiệp, số diện tích đất còn lại đến nay vẫn không đưa ra phương án giải quyết, gây ảnh hưởng, thiệt hại nghiêm trọng về kinh tế cho Công ty Giang Sơn.

Trong khi vướng mắc nêu trên chưa được tháo gỡ, thì một phần đất của dự án (đã giao cho Công ty Giang Sơn) liên tiếp từ năm 2015 và năm 2016 UBND tỉnh Sơn La ban hành các Quyết định hành chính số 3379/QĐ-UBND và Quyết định 1180/QĐ-UBND để thu hồi, cắt xén một phần diện tích đất của dự án lên đến 21.169 m2 (trong đó có hơn 1.179 m² của dân Công ty Giang Sơn chưa giải phóng mặt bằng) giao cho doanh nghiệp khác thuê làm dự án Nhà máy may DNN có dấu hiệu vượt thẩm quyền, sai mục đích sử dụng đất ngay từ ban đầu, đi ngược lại với Quyết định số 611/QĐ-TTg ngày 8/6/2004 của Thủ tướng Chính phủ và Quyết định số 1276/QĐ-UBND năm 2007 của chính UBND tỉnh Sơn La đã bàn giao đất cho Công ty Giang Sơn làm chủ đầu tư dự án Khu dân cư phía Đông Nam bến xe TP Sơn La. Đồng thời, việc thu hồi lại không đền bù thiệt hại cho doanh nghiệp là trái Khoản 3, Khoản 5, Điều 26 Luật Đất đai năm 2013.

Thanh tra Chính phủ chỉ rõ sai phạm

Liên quan đến Dự án đổi đất lấy hạ tầng Đông Nam bến xe TP Sơn La, ngày 30/6/2021 Thanh tra Chính phủ đã có Kết luận số 1035/KL-TTCP chỉ rõ, tại thời điểm UBND tỉnh Sơn La ban hành Quyết định số 3379/QĐ-UBND ngày 31/12/2015 thu hồi đất (đã giao cho Công ty CP Giang Sơn) để giao cho Công ty CP may DNN thuê không có trong Kế hoạch sử dụng đất năm 2015 của UBND TP Sơn La là vi phạm Điều 52, Điều 62 Luật Đất đai năm 2013 (năm 2016 dự án mới được đưa vào kế hoạch sử dụng đất hàng năm của Thành phố).

Hơn 2 ha thu hồi cho Công ty CP may DNN thuê làm nhà máy may. Đến nay, khu đất bị bỏ hoang, gây lãng phí tài nguyên của Nhà nước, thiệt hại kinh tế lớn cho Công ty CP Giang Sơn.

Để xảy ra một số tồn tại, hạn chế nêu trên có trách trách nhiệm của UBND tỉnh Sơn La, Sở Kế hoạch và Đầu tư, Sở Tài nguyên và Môi trường và chủ đầu tư dự án theo chức năng, nhiệm vụ từng cơ quan, đơn vị .

Tổng Thanh tra Chính phủ đã kiến nghị Thủ tướng Chính phủ chỉ đạo thực hiện một số nội dung: UBND tỉnh chỉ đạo các sở, ngành kiểm điểm trách nhiệm cá nhân trong việc tham mưu cho UBND tỉnh triển khai thực hiện quyết định chủ trương, thu hồi đất và giao đất cho Công ty Cổ phần may DNN thực hiện không đúng quy định; thực hiện thu hồi và quản lý đất giao cho Công ty Cổ phần may DNN theo quy định tại Nghị định 01/2017/NĐ-CP ngày 6/1/2017 của Chính phủ.

Điều đáng nói là cho đến nay, toàn bộ phần diện tích đất 1,99ha (đã giao cho Công ty CP Giang Sơn) bị chính quyền tỉnh Sơn La thu hồi cho Công ty CP may DNN thuê xây dựng nhà máy may sau gần 7 năm vẫn là bãi đất trống bị bỏ hoang hóa.

Người dân bản Nà Cạn (tái định cư) mòn mỏi chờ chính quyền cấp quyền sử dụng đất để xây dựng nhà cửa từ nhiều năm nay nhưng vẫn chưa được cấp

Có thể thấy, việc 2 lần thu hồi đất đã giao cho Công ty Giang Sơn nêu trên đều vượt thẩm quyền, sử dụng sai mục đích như được phê duyệt ban đầu. Việc làm này của UBND tỉnh Sơn La khiến cho Công ty Giang Sơn gặp rất nhiều khó khăn về quỹ đất và nguồn vốn để thực hiện dự án – ông Hùng bức xúc.

Mặc dù đã có kết luận của Thanh tra Chính phủ cách đây gần 1 năm nhưng cho đến nay, chính quyền tỉnh Sơn La vẫn chưa đưa vào lộ trình để giải quyết. “Nếu các cơ quan chức năng tỉnh Sơn La không sớm xem xét, giải quyết dứt điểm những vướng mắc tồn tại kéo dài 18 năm của dự án, thực hiện không nhất quán cơ chế thanh toán, quyết toán số còn lại giá trị đầu tư (cả gốc và lãi); không tháo gỡ vướng mắc trong việc ngăn chặn chuyển nhượng quyền sử dụng đất và kết thúc dự án, Công ty Giang Sơn sẽ bắt buộc khởi kiện ra Tòa án để đòi lại quyền và lợi ích hợp pháp cho doanh nghiệp” – ông Nguyễn Văn Hùng cương quyết.