Tìm về miền ký ức của những mùa Hè tuổi thơ

Dẫu có nhớ trường, nhớ lớp, nhớ bạn bè, thầy cô giáo, nhưng đứa nào đứa nấy vẫn luôn thích thú với cả ba tháng dài nghỉ Hè không phải tới trường, bởi lẽ chúng tôi được vui chơi, nô đùa thỏa thích theo ý mình, và đặc biệt là không lo bố mẹ quát mắng khi không ôn luyện bài vở mỗi tối như lúc còn trong năm học.

Ảnh minh họa

Làng quê nơi tôi sinh ra và sống những năm tháng ấu thơ có phong cảnh đẹp tựa một bức tranh thủy mặc, khi ngôi làng rợp bóng tre xanh, lại nằm bên bờ của một con sông lớn, với đủ đầy những nét đặc trưng của một làng quê vùng đồng bằng Bắc Bộ, đó là cây đa, bến nước, sân đình. Ngày ấy, khi bước vào giai đoạn nghỉ Hè, cũng như bao đứa trẻ trong làng khác thì tôi không bao giờ đi đâu xa, mà chỉ quẩn quanh vui chơi cùng lũ bạn trong phạm vi làng xã. Nhà làm nông nghiệp với vô số việc không tên, nên ngoài những lúc phụ bố mẹ chút công việc đồng áng, hay lo cơm nước, trông nhà cửa, quét dọn sân vườn..., thường là mấy đứa cùng trang lứa trong xóm lại quần tụ nhau chơi các trò chơi dân gian như: Đánh bi, đánh đáo, chơi khăng, chuyền, cột, hay nhảy lò cò... Đấy là các trò chơi của ban ngày, còn buổi tối bọn chúng tôi hay tổ chức trò trốn tìm ập oà. Trò chơi trốn tìm vô cùng vui nhộn, khi cả nhóm mạnh ai nấy tìm chỗ trốn sao cho kín đáo nhất, để rồi một đứa trong nhóm đi tìm quanh, khi bắt gặp đứa nào và bị vỗ vào vai là đứa đó phải thế chân đi tìm. Nói chung là trò này chơi mãi mà không thấy chán, và không chỉ con gái, mà cả nhóm trẻ trai cũng luôn đòi nhập hội chơi chung. Trẻ con nông thôn thường thích chơi và đam mê vào vô số trò chơi dân gian. Chúng tôi có thể chơi suốt cả ngày, tối mà không biết mệt, biết chán. Có những hôm, tôi tham gia trò chơi chuyền cả vài tiếng đồng hồ, suốt từ trưa, vậy mà buổi chiều khi lùa trâu bò ra đồng cho chúng gặm cỏ, cả nhóm lại tụ tập với nhau chơi thả diều. Những cánh diều mỏng manh, nhỏ nhoi đều do chúng tôi làm bằng khung tre vót, rồi dán giấy. Thường diều chúng tôi làm để thả là loại diều cánh cung dạng như chiếc thuyền mái cong. Tuy nhỏ, giản đơn nhưng loại diều này bay cao lắm, có khi tới cả vài trăm mét trên bầu trời. Dây dùng để nâng những cánh diều lên không trung khi đó chúng tôi thường dùng chỉ se khoảng 3-4 sợi với nhau cho chắc chắn để khi diều lên cao, gió thổi mạnh mà vẫn không bị đứt. Nếu đứa nào có dây diều là những sợi dây tận dụng từ miệng bao xi măng thì vô cùng tốt và chắc chắn, không lo bị đứt khi đang thả diều. Rồi thì, trong những buổi chiều chăn thả trâu bò như vậy, chúng tôi còn thi thoảng lội mương be bờ tát vét bắt tôm cá mang về để bố mẹ chế biến, cải thiện cho bữa ăn của gia đình thêm phần tươm tất. Đôi khi bọn chúng tôi lại đi săn chuột đồng ở các bờ đất cao mang về để bố làm món nướng hoặc chiên vàng...

Tìm về với những ngày Hè tuổi thơ cũng là hoài nhớ những buổi theo bà, theo mẹ đi chợ phiên bên làng, để rồi sau một lát trông quang gánh, tôi thường được bà, mẹ mua cho bao nhiêu thứ quà để ăn. Nào bòng bưởi, na, mít, mía, ổi... Nào kẹo bột, bỏng ngô, oản đường, đôi khi là bát bánh đúc lạc tuyệt ngon. Nếu ở thời hiện đại đủ đầy vật chất như bây giờ thì những món quà quê dân dã như vậy chẳng là gì, và cũng chẳng hấp dẫn bọn trẻ, kể cả trẻ quê; vậy nhưng vào thời ấy thì bọn trẻ chúng tôi được ăn nhiều thứ quà như vậy quả là một giấc mơ, sự khao khát thèm thuồng, bởi lẽ nhà nào cũng nghèo, kiếm đồng tiền rất khó khăn, nên mỗi phiên chợ bà, mẹ dành ra mấy đồng để mua quà cho con, cháu là cả một sự cố gắng lắm...

Rồi nữa, hoài nhớ về những ngày Hè tuổi thơ nơi quê nhà cũng là gợi nhắc lại biết bao những kỷ niệm của quãng thời gian thỏa mình tắm sông trong các buổi trưa Hè oi nồng nóng bức. Tôi còn nhớ, do nhà gần sống nước, sợ các con chết chìm do đuối nước nên bố, mẹ tôi đã dạy anh chị em chúng tôi bơi dưới nước từ lúc mới chập chững biết đi. Gia đình nào ở cái làng ven sông quê tôi cũng thường dạy con trẻ làm quen với sông nước như thế từ sớm, nên trẻ con trong làng tôi đứa nào cũng biết bơi, thậm chí bơi rất giỏi. Chính vì biết bơi nên chuyện đi tắm sông vào các buổi trưa Hè không bị bố mẹ, người lớn ngăn cấm, mà thường mọi người chỉ căn dặn với ý cẩn thận, không bơi ra quá xa bờ, ra tới chỗ nước quá sâu mà thôi. Ôi, thật đáng yêu làm sao khi nhớ lại một cái thời cởi chuồng tắm sông mà không hề biết xấu hổ chút nào. Khi đó, đến tận lớp 2, lớp 3 rồi mà trẻ con quê tôi đứa nào cũng cởi chuồng tắm sông như vậy. Nếu ở vào thời bây giờ thì trẻ con sẽ không bao giờ dám làm vậy, bởi chúng đã biết xấu hổ, còn trẻ quê chúng tôi ngày ấy sao mà hồn nhiên đến khờ dại và đáng yêu làm sao...!

Tuổi thơ tôi cũng như biết bao đứa trẻ quê thời ấy dẫu cơm vẫn chưa đủ no, áo quần vẫn rách rưới..., nhưng niềm vui của các trò chơi, của mơ ước cùng vô vàn kỷ niệm đẹp đã khỏa lấp bớt đi những nghèo đói, thiếu thốn đó. Chẳng vậy mà bây giờ dẫu cuộc sống đã đủ đầy, chẳng thiếu thốn gì nhưng tôi và nhiều người trưởng thành khác đã từng có khoảng thời gian ấu thơ nghèo khổ túng đói của ngày xưa ấy, vẫn luôn hoài niệm, luôn nhắc nhớ về những ngày Hè vô cùng vui, vô cùng đẹp đẽ nên thơ của một thời đã xa...